2005, Cilt 12, Sayı 1, Sayfa(lar) 049-061
Epizyotomi Bakımında Kullanılan İki Farklı Yöntemin Yara İyileşme Sürecine Etkisi
Uzm.Hemş. Zekiye TOKER1, Doç.Dr. Kafiye EROĞLU2
1Antakya Doğum ve Çocuk Bakımevi Hemşiresi
2Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı
Anahtar Sözcükler: Epizyotomi, yara iyileşmesi, postpartum bakım, antiseptik solüsyonlar, puerperal enfeksiyon

Araştırma, epizyotomi bakımında iki farklı yöntemin (normal su ile bakım yapma - betadin ile bakım yapma) yara iyileşme sürecine etkisini belirlemek amacıyla deneysel olarak yapılmıştır. Veriler 8 Ekim 2002 - 11 Aralık 2002 tarihleri arasında toplanmıştır. Örnekleme Antakya sınırları içinde oturan, sistemik hastalığı, vaginal veya perineal enfeksiyonu bulunmayan, anemik olmayan (Hb'ni 11 gr/dl nin altında olmayan), sigara kullanmayan, en az ilkokul mezunu olan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 36'sı I. grup (I.G) ( su kullanan), 33'ü II. grupta ( II.G) ( % 10 Povidin-iyodin : betadine kullanan) olmak üzere toplam 69 kadın alınmıştır. Her iki gruba doğum sonu servisinde epizyotomi bakımı konusunda eğitim verilerek, konu ile ilgili geliştirilen broşür dağıtılmıştır. Veriler, doğum sonu birinci gün tanımlayıcı veri toplama ve Gözlem Formu, doğum sonu 1., 5., 15. ve 20. günlerde gözlem ve genel değerlendirme formu aracılığıyla yüz yüze görüşme ve gözlem metodu ile toplanmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde Çok Gözlü Ki Kare Testi ve Fisher'in Kesin Ki Kare Testi kullanılmıştır.

Araştırma sonuçlarına göre, her iki grupta kadınların çoğunluğu 19-29 yaşları arasında, primipar, ilkokul mezunu, ev hanımı ve çekirdek aile tipine sahiptir. Sosyo-demografik ve obstetrik özellikleri bakımından gruplar arası fark istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur. Çalışmada her iki gruptaki kadınların çoğunluğuna ( I.G:77.8, II.G:78.8) mediolateral epizyotomi açılmıştır. Doğum sonu epizyotomi doku onarımı 15.gün I. grubun % 92.3'ünde II. grubun ise % 85.5'inde yeterli bulunurken; 20. gün I. grubun tamamında, II. grubun % 90.9'unda yeterli bulunmuştur. Gruplar arasında 1., 15. gün ve 20. gün; doku onarımı, kızarıklık, ekimoz, ödem, akıntı, dikişlerde açılma, ağrı yaşama ve yara iyileşmesinin yeterliliği açısından fark istatistiksel olarak önemsiz (p > 0,05), 5. günde sadece kızarıklık açısından önemli(p < 0,05) bulunmuştur. Araştırmada bu sonuçlar doğrultusunda, epizyotomi bakımında suyun maliyetinin düşük olması ve kadına zarar verici bir madde olmaması nedeniyle kullanımının yaygınlaştırılması önerilebilir.