2019, Cilt 6, Sayı 3, Sayfa(lar) 150-158
Yaşlılığı Algılama Anketi Kısa Formu (Brief Aging Perceptions Questionnaire: B-APQ) Türkçe Versiyonu: Geçerlilik ve Güvenirlik Çalışması
Bilge BAL ÖZKAPTAN1, Sevgisun KAPUCU2, İmatullah AKYAR3
1Dr. Öğr. Üyesi, Sinop Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü Sinop, Türkiye
2Prof. Dr., Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı Ankara, Türkiye
3Doç. Dr., Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı Ankara, Türkiye
Anahtar Sözcükler: Anket, geçerlilik ve güvenirlik, kendini algılama, yaşlılık

Amaç: Bu araştırmanın amacı, Yaşlılığı Algılama Anketi Kısa Formu (Brief Aging Perceptions Questionnaire: B-APQ)’nun Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenirlik çalışmasının yapılmasıdır.

Gereç ve Yöntem: Bu araştırma Sinop il merkezinde yaşayan 170 yaşlı bireyle yapılan metodolojik bir araştırmadır. Verilerin toplanmasında “Kişisel Tanıtım Formu” ve “Yaşlılığı Algılama Anketi Kısa Formu” kullanılmıştır. Araştırmada ilk aşamada dil ve kapsam geçerliliği, ikinci aşamada ise güvenirlik analizleri yapılmıştır.

Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 71.5±7.42 yıl olup çoğunluğu (%69.4) erkektir. Beş uzman tarafından değerlendirilen form maddelerine ilişkin kapsam geçerlik oranı ve kapsam geçerlik indeksi (CVI) 1.0 olarak hesaplanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda formun 17. maddesi çıkartılmış ve nihai ölçek 16 maddeden oluşmuştur. Doğrulayıcı faktör analizinde 𝜒2/𝑠𝑑 değerinin 3’den küçük olduğu belirlenmiştir. Karşılaştırmalı Uyum İyiliği İndeksi (CFI) değeri 1.00; Uyum İyiliği İndeksi (GFI) değeri 0.96 ve Normlaştırılmış Uyum değeri (NFI) 0.94 olarak belirlenmiştir. Araştırmamızda anket Cronbach alfa değeri alt boyutlar için Zaman Süreci-Yaşlanmayla İlgili Sürekli Farkındalık 0.94; Pozitif Sonuçlar 0.80; Pozitif Kontrol 0.92; Negatif Sonuçlar ve Kontrol 0.77; Emosyonel İfadeler 0.37; olarak hesaplanmış olup tüm ölçek için Cronbach alfa değeri ise 0.63’dür.

Sonuç: Araştırmamızdan elde edilen bulgular “Yaşlılığı Algılama Anketi Kısa Formu” Türkçe versiyonunun geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermiştir. Yaşlı bireyler tarafından yaşlılığın nasıl algılandığını değerlendirilmek amacıyla yapılacak olan çalışmalarda kullanılabilir.