2017, Cilt 4, Sayı 2, Sayfa(lar) 013-024
Çocuk İhmali ve İstismarının Türkiye’de Yapılan Araştırmalara Yansıması: Bir Literatür İncelemesi
Elif BAKIR, Sevgisun KAPUCU
Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Ankara, Türkiye
Anahtar Sözcükler: Çocuk, çocuk ihmali, çocuk istismarı, hemşirelik

Amaç: Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de yapılmış çocuk ihmali ve istismarı konusunu ele alan araştırmaların incelenmesidir.

Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı olarak planlanan bu çalışmada genel tarama modellerinden tekil tarama yöntemi ve doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. Taramalar, Ekim 2016 tarihinde ulusal veri tabanlarından Hacettepe Üniversitesi Kütüphaneleri, Türk Medline ve Ulakbim Dergipark veri tabanlarında “çocuk istismarı, çocuk ihmali, fiziksel istismar, fiziksel ihmal, cinsel istismar, cinsel ihmal, duygusal istismar, duygusal ihmal, Türkiye anahtar kelimeleri ile Türkçe ve İngilizce olarak taranmıştır.

Bulgular: Çalışmaya 128 araştırma makalesi dahil edilmiştir. Yapılan inceleme sonucunda en fazla araştırmanın (%93.75) son 10 yıl içinde yapıldığı, araştırmaların %63.28’inin tanımlayıcı tipte olduğu, %72.66’sının sağlık profesyonelleri tarafından, %6.25’inin multidisipliner ekip üyeleri tarafından yapıldığı; sağlık profesyonelleri tarafından yapılan araştırmaların %86.02’sinin hekimler tarafından, %11.83’ünün hemşireler tarafından yapıldığı belirlenmiştir. Araştırmaların %45.31’inde genel çocuk ihmali ve istismarının birlikte çalışıldığı, örneklem grubunda %60.93 oranında çocuk ve ergenlerin yer aldığı belirlenmiştir.

Sonuç: Ülkemizde çocuk ihmali ve istismarına ilişkin yapılan araştırmaların sayısında artış görülmüştür. Ancak bu alanda yapılan araştırmaların çoğunluğunun kanıt düzeyinin düşük olduğuna ve hemşirelerin konuya ilişkin yapacakları araştırmaların sayısının ve niteliğinin artmasının önemine dikkat çekilmiştir.